Snelle samenvatting
  • Bij THE BALANCE verstaan wij onder Trauma + Verslaving een patroon waarbij middelen of dwangmatige gedragingen worden ingezet om niet-verwerkte traumatische ervaringen, chronische stress of ontregeling van het zenuwstelsel te hanteren.
  • Verslaving wordt daarbij niet gezien als een moreel tekort of een geïsoleerde stoornis, maar als een aanvankelijk beschermende, adaptieve reactie op overweldigende interne toestanden.
  • De behandeling is indicatie- en risicogestuurd, met aandacht voor veiligheid, stabilisatie en klinische verantwoordelijkheid.

Trauma en verslaving zijn in de klinische praktijk vaak met elkaar verweven.

Bij THE BALANCE verstaan wij onder Trauma + Verslaving een patroon waarbij middelen of dwangmatige gedragingen worden ingezet om niet-verwerkte traumatische ervaringen, chronische stress of ontregeling van het zenuwstelsel te hanteren. Verslaving wordt daarbij niet gezien als een moreel tekort of een geïsoleerde stoornis, maar als een aanvankelijk beschermende, adaptieve reactie op overweldigende interne toestanden.

De behandeling is indicatie- en risicogestuurd, met aandacht voor veiligheid, stabilisatie en klinische verantwoordelijkheid.

Inzicht in de samenhang

Traumatische ervaringen kunnen emotieregulatie, het gevoel van veiligheid en stressresponssystemen ontregelen. Middelengebruik of bepaald gedrag kan vervolgens worden ingezet om:

  • emotionele pijn te dempen of gevoelloosheid te creëren
  • hyperarousal of angst te reduceren
  • intrusieve herinneringen of lichamelijke sensaties te onderdrukken
  • tijdelijke verlichting of een gevoel van controle te verkrijgen

Wanneer dit patroon aanhoudt, kan het dwangmatig worden en zichzelf versterken, met toenemende medische en psychosociale risico’s.

Hoe Trauma + Verslaving zich kan uiten

Bij trauma-gerelateerde verslaving kunnen onder meer de volgende kenmerken optreden:

  • sterke emotionele of fysiologische triggers
  • moeite met abstinentie tijdens stress of ontregeling
  • verhoogde reactiviteit of juist emotionele afsluiting
  • cycli van gebruik gevolgd door schaamte of spijt
  • vermijding van trauma-gerelateerde herinneringen of gevoelens
  • terugval tijdens pogingen om trauma te verwerken

Deze patronen hebben vaak een beschermende oorsprong, maar kunnen op langere termijn leiden tot verlies van regie, gezondheidsrisico’s en functionele beperkingen.

Waarom timing en dosering essentieel zijn

Traumaverwerking zonder voldoende stabilisatie kan de kans op ontregeling en terugval vergroten. Bij THE BALANCE geldt daarom:

  • traumaverwerking wordt niet geforceerd of versneld
  • veiligheid en regulatie zijn leidend in de behandelvolgorde
  • middelengebruik wordt beoordeeld binnen de functionele context
  • alternatieve copingvaardigheden worden stapsgewijs opgebouwd

Stabiliteit gaat vóór verdieping.

Een trauma-sensitieve benadering met focus op regulatie

De zorg richt zich op:

  • herstel van regulatie van het autonome zenuwstelsel
  • vergroten van de tolerantie voor emotionele ervaring
  • verminderen van afhankelijkheid van middelen voor regulatie
  • traumagerichte interventies wanneer klinische gereedheid aanwezig is

Trauma en verslaving worden geïntegreerd behandeld, niet als twee losstaande trajecten.

Hoe THE BALANCE Trauma + Verslaving benadert

De zorg is:

  • geïndividualiseerd en gebaseerd op klinische beoordeling
  • multidisciplinair en inhoudelijk gecoördineerd
  • trauma-sensitief binnen alle disciplines
  • gericht op psychologische, fysiologische en gedragsmatige dynamiek

Afhankelijk van indicatie kan behandeling bestaan uit psychotherapie, psychiatrische diagnostiek en behandeling, neurobiologische en somatische interventies, medische stabilisatie waar aangewezen, en een gestructureerde herstelcontext—samengebracht in één samenhangend behandelplan met passende monitoring.

De rol van het zenuwstelsel

Bij trauma-gerelateerde verslaving wordt een middel of gedrag vaak ingezet om een overbelast zenuwstelsel te beïnvloeden. Dit kan zich uiten in:

  • het dempen van hyperarousal
  • ontsnappen aan emotionele overbelasting
  • het hanteren van interne instabiliteit

Het ondersteunen van regulatie vermindert de kwetsbaarheid voor terugval en ondersteunt behandelbaarheid op langere termijn.

Residentiële en ambulante behandelcontexten

Afhankelijk van complexiteit, risico-inschatting en veiligheidsaspecten kan zorg plaatsvinden binnen:

  • Geïndividualiseerde residentiële zorg
  • Residentiële zorg in kleine groep
  • Medische stabilisatie & detox (waar geïndiceerd)
  • Ambulante behandeling & continuïteit van zorg

Het zorgniveau wordt bepaald door klinische beoordeling, veiligheid en behandelgereedheid, niet uitsluitend door de diagnose.

Belangrijke kanttekening over herstel

Herstel bij trauma-gerelateerde verslaving verloopt doorgaans geleidelijk en niet-lineair. Vooruitgang kan zichtbaar worden in:

  • toegenomen emotieregulatie
  • afnemende afhankelijkheid van middelen
  • grotere draagkracht bij spanning en distress
  • duurzame coping en veerkracht

De focus ligt op langdurige stabiliteit en risicoreductie, niet uitsluitend op snelle abstinentie.

Vervolgstappen

Wanneer middelengebruik mogelijk samenhangt met niet-verwerkt trauma of chronische stress, kan ons opnameteam vertrouwelijk meedenken en op basis van een eerste inschatting passende vervolgstappen adviseren.