- Verslaving en psychische klachten komen frequent samen voor en beïnvloeden elkaar op een complexe, wederkerige manier.
- EEN TRAUMAGEÏNFORMEERDE EN GEÏNTEGREERDE BENADERING Middelengebruik kan functioneren als een poging om emotionele pijn of ontregeling te dempen.
- Middelengebruik wordt regelmatig ingezet om interne toestanden te beïnvloeden.
Verslaving en psychische klachten komen frequent samen voor en beïnvloeden elkaar op een complexe, wederkerige manier. Binnen THE BALANCE wordt Verslaving + Mentale Gezondheid klinisch benaderd als een dynamische samenhang tussen emotionele belasting, copingmechanismen, ontregeling van het zenuwstelsel en gedragspatronen, en niet als twee losstaande problemen die afzonderlijk behandeld kunnen worden.
INZICHT IN DE WEDERZIJDSE INVLOED
Psychische klachten kunnen:
- de kwetsbaarheid voor middelengebruik vergroten
- craving of compulsief gedrag versterken
- de draagkracht bij stress of verandering verminderen
Tegelijkertijd kan middelengebruik:
- stemmings- of angstklachten verergeren
- emotieregulatie verstoren
- psychologische behandeling compliceren
- onderliggende problematiek maskeren of juist uitvergroten
Deze bidirectionele relatie vraagt om geïntegreerde diagnostiek en behandeling.
HOE VERSLAVING + MENTALE GEZONDHEID ZICH KAN UITEN
Wanneer beide domeinen samen spelen, kunnen onder meer de volgende patronen optreden:
- cycli van emotionele ontregeling en middelengebruik
- moeite met het behouden van stabiliteit of abstinentie
- verhoogde stressreactiviteit
- stemmingsschommelingen in relatie tot gebruikspatronen
- schaamte, schuldgevoel of verlies van zelfvertrouwen
- herhaalde behandeltrajecten zonder duurzame verandering
In de tijd kunnen klachten en gebruik elkaar wederzijds onderhouden en versterken.
WAAROM GESCHEIDEN BEHANDELTRAJECTEN VAAK ONVOLDOENDE ZIJN
Alleen verslaving behandelen zonder adequate psychische ondersteuning — of omgekeerd — vergroot het risico op:
- symptoomverschuiving
- terugval tijdens emotionele belasting
- onvolledig herstel
- frustratie of voortijdige uitval uit zorg
Bij THE BALANCE wordt het behandelplan zodanig ingericht dat beide componenten gelijktijdig en samenhangend worden geadresseerd.
EEN TRAUMAGEÏNFORMEERDE EN GEÏNTEGREERDE BENADERING
Middelengebruik kan functioneren als een poging om emotionele pijn of ontregeling te dempen. Daarom ligt de klinische prioriteit bij:
- veiligheid en stabilisatie
- het begrijpen van de functie van het gebruik
- het ontwikkelen van alternatieve regulatiestrategieën
- het behandelen van onderliggende emotionele drijfveren
De behandelintensiteit en het tempo worden afgestemd om overbelasting en destabilisatie te voorkomen.
HOE THE BALANCE VERSLAVING + MENTALE GEZONDHEID BENADERT
De zorg is:
- geïndividualiseerd en gestuurd door beoordeling
- multidisciplinair en gecoördineerd
- traumageïnformeerd binnen alle disciplines
- gericht op psychologische, fysiologische en gedragsmatige factoren
Afhankelijk van indicatie kan behandeling bestaan uit psychotherapie, psychiatrische zorg, neurobiologische en lichaamsgerichte interventies en een gestructureerde herstelcontext, samengebracht in één samenhangend behandelplan.
DE ROL VAN HET ZENUWSTELSEL
Middelengebruik wordt regelmatig ingezet om interne toestanden te beïnvloeden. Dit kan bijvoorbeeld gericht zijn op:
- het dempen van angst of emotionele pijn
- het hanteren van overprikkeling
- het vermijden van interne spanning of distress
Gerichte ondersteuning van regulatie van het zenuwstelsel kan de afhankelijkheid van middelen als copingmechanisme verminderen.
RESIDENTIËLE ZORG EN POLIKLINISCHE CONTEXTEN
Afhankelijk van ernst, risico en complexiteit kan zorg plaatsvinden binnen:
- Geïndividualiseerde residentiële zorg
- Residentiële zorg in kleine groep
- Medische stabilisatie & detox (waar geïndiceerd)
- Poliklinische zorg & continuïteit van zorg
Het zorgniveau wordt bepaald op basis van klinische beoordeling, veiligheid en behandelgereedheid.
BELANGRIJKE OPMERKING OVER HERSTEL
Herstel bij gelijktijdige verslaving en psychische klachten is doorgaans een gefaseerd proces. Vooruitgang kan zichtbaar worden in:
- betere emotieregulatie
- minder afhankelijkheid van middelen
- toegenomen psychologische veerkracht
- duurzame copingvaardigheden
De focus ligt op langdurige stabiliteit en risicoreductie, niet op snelle verandering.
VOLGENDE STAPPEN
Wanneer verslaving en psychische klachten met elkaar verweven zijn, kan ons admissions team vertrouwelijk meedenken en, op basis van een eerste beoordeling, passende vervolgstappen helpen bepalen.
