THE BALANCEhttps://thebalance.clinic/nl/informatiebronnen/mentale-gezondheid/depressie-mentale-gezondheid/hoe-weet-ik-of-ik-depressief-ben/

Zwitserse wortels. Internationale expertise. Persoonlijke zorg, met privacy en discretie.

THE BALANCE

Vertrouwelijk advies

Laten we uw volgende stap bespreken.

Bespreek met ons opnameteam de behandelmogelijkheden voor uzelf of een dierbare.

Privacy en discretie vanaf het eerste gesprek.

Uw opnameteam

Jil Moore
Jil MooreDirecteur cliëntrelaties
Cynthia Nakhle
Cynthia NakhleOpnamemanager
Bel ons opnameteam+41 44 500 5111 Stuur een WhatsApp-berichtBegin een gesprek

Klinische bron

Hoe weet ik of ik depressief ben?

Sommige mensen beschrijven een depressie als ‘in een zwart gat zitten’ of een gevoel van naderend onheil. Anderen omschrijven het als een gevoel van lusteloosheid, leegte en onverschilligheid.

Klinisch beoordeeld doorDr. Sarah Boss, MD
Stenen woning met een zwembad, gazon en palmbomen

Je somber voelen hoort bij het leven, maar als gevoelens als wanhoop en uitzichtloosheid de overhand krijgen en niet verdwijnen, heb je mogelijk een depressie. Een depressie beïnvloedt hoe je je voelt, denkt en dagelijkse taken uitvoert. Het is meer dan verdriet als reactie op tegenslagen en uitdagingen in het leven. Het kan moeilijk worden om te studeren, te werken, te slapen, te eten of van het leven te genieten. Alleen al de dag doorkomen kan moeilijk zijn.

Sommige mensen beschrijven een depressie als ‘in een zwart gat zitten’ of een gevoel van naderend onheil. Anderen omschrijven het als een gevoel van lusteloosheid, leegte en onverschilligheid. Vooral mannen kunnen prikkelbaar en geagiteerd zijn. Hoe je het probleem ook ervaart, als je het negeert, kan het snel uitgroeien tot een ernstig gezondheidsprobleem. Bedenk wel dat uitzichtloosheid en hulpeloosheid symptomen van een depressie zijn, en niet de werkelijkheid van je situatie weergeven.

Hoe ellendig je je ook voelt, je kunt herstellen. Door de oorzaken te begrijpen en de verschillende symptomen en vormen van depressie te herkennen, kun je de eerste stappen zetten om je beter te voelen en je depressie te overwinnen.

De signalen en oorzaken van je depressie herkennen is de eerste stap in de behandeling. 

Inzicht in de onderliggende oorzaken van je depressie kan je helpen die te overwinnen. Als je bijvoorbeeld depressief bent door een baan zonder perspectief, kan werk dat meer voldoening geeft een betere oplossing zijn dan een antidepressivum. Als je net ergens bent komen wonen en je eenzaam en somber voelt, zal nieuwe mensen leren kennen je stemming waarschijnlijk meer verbeteren dan in therapie gaan. In zulke gevallen vermindert de depressie door de omstandigheden te veranderen.

Of je de oorzaken nu kunt onderscheiden of niet, het belangrijkste is dat je erkent dat er een probleem is, hulp zoekt en vaardigheden toepast om met je klachten om te gaan en je beter te voelen.

Hieronder staan enkele signalen en symptomen van depressie:

Dagelijkse activiteiten geven geen vreugde of plezier meer. Iemand met een depressie geniet mogelijk niet meer van dingen die vroeger plezier gaven en kan denken dat niets meer vreugde kan brengen.

Concentreren en de aandacht erbij houden worden moeilijker. Beslissingen nemen, lezen of een film kijken kan moeilijk zijn voor mensen met een depressie, omdat ze niet helder kunnen denken of niet kunnen volgen wat er gebeurt.

Alles lijkt somber en er lijkt geen uitweg te zijn. Een depressie kan iemand het gevoel geven nooit meer gelukkig te zullen worden.

Het gevoel van eigenwaarde is vaak laag. Mensen met een depressie kunnen denken dat ze waardeloos zijn of overal in hebben gefaald. Ze kunnen blijven hangen in vervelende gebeurtenissen en ervaringen en hun eigen positieve eigenschappen niet meer zien.

Veranderingen in eetlust of gewicht. Een verandering van meer dan 5 procent van het lichaamsgewicht binnen een maand wordt beschouwd als een aanzienlijke gewichtsafname of -toename.

Het slaappatroon verandert. Te veel slapen of slapeloosheid, vooral vroeg in de ochtend wakker worden.

Prikkelbaarheid of woede. Je voelt je rusteloos, geïrriteerd of zelfs gewelddadig. Je kunt weinig verdragen, bent snel boos en ergert je aan alles en iedereen.

Je kunt onrustig slapen en moeite hebben met inslapen. Voor sommige mensen met een depressie lijkt inslapen of de hele nacht doorslapen bijna onmogelijk. Iemand kan in de ochtend wakker worden en niet meer in slaap kunnen komen. Anderen slapen juist te veel, maar voelen zich de volgende dag ondanks die extra uren slaap nog steeds slaperig of niet uitgerust.

Je hebt uiterst weinig of helemaal geen energie. Sommige mensen lijken niet uit bed te kunnen komen en voelen zich voortdurend moe, zelfs als ze genoeg slapen. Ze kunnen het gevoel hebben te uitgeput te zijn voor eenvoudige dagelijkse taken.

Eten kan onaantrekkelijk lijken. Sommige mensen met een depressie vinden eten moeilijk en moeten zichzelf ertoe dwingen. Dit kan tot gewichtsverlies leiden.

Eten kan dienen als troost of als manier om met gevoelens om te gaan. Terwijl sommige mensen met een depressie weigeren te eten, kunnen anderen juist te veel eten en verlangen naar ongezond eten of eten dat troost biedt. Dit kan tot gewichtstoename leiden.

Er kunnen pijnklachten optreden. Depressie kan bij sommige mensen hoofdpijn, misselijkheid, lichamelijke pijn en andere klachten veroorzaken.

Onvoorspelbaar gedrag. Je probeert aan de werkelijkheid te ontsnappen met activiteiten zoals middelenmisbruik, roekeloos rijden, dwangmatig gokken of gevaarlijke sporten.

Concentratieproblemen. Je hebt moeite met concentreren, dingen onthouden en beslissingen nemen.

Veel mensen denken ten onrechte dat depressief zijn een keuze is of dat je positief moet blijven. Vrienden en familieleden zijn vaak teleurgesteld of begrijpen niet waarom iemand zich er niet ‘overheen kan zetten’. Ze zeggen misschien zelfs dat die persoon geen reden heeft om depressief te zijn.

Depressie is een ernstige psychische stoornis. Mensen met een depressie kunnen niet zomaar besluiten zich beter te voelen. Anders dan gewoon verdriet of stress kan een depressie allesoverheersend voelen en je diep neerslachtig maken.

Mannen en vrouwen, maar ook tieners en ouderen, hebben vaak verschillende depressieve symptomen, afhankelijk van hun leeftijd en geslacht.

Mannen

Mannen krijgen vaak een depressie doordat ze hun baan verliezen en niet meer in het levensonderhoud van hun gezin kunnen voorzien.

Volgens een onderzoek gepubliceerd in The American Journal of Psychiatry zijn mannen om de volgende redenen vatbaarder voor depressie dan vrouwen:

  • Drugsmisbruik
  • Seksueel misbruik in de kindertijd
  • Eerdere depressie of stemmingsstoornis in de voorgeschiedenis
  • Ingrijpende stressvolle levensgebeurtenissen

Mannen met een depressie geven minder snel toe dat ze gevoelens van uitzichtloosheid en zelfhaat hebben. In plaats daarvan klagen ze over uitputting, prikkelbaarheid, slaapproblemen en een gebrek aan enthousiasme voor hun werk en activiteiten. Ook vertonen ze vaker signalen zoals woede, geweld, risicovol gedrag en middelenverslaving.

Vrouwen

Symptomen zoals sterke schuldgevoelens, te veel eten, overmatig slapen en gewichtstoename komen vaker voor bij vrouwen. Hormonale factoren spelen bij vrouwen een rol bij depressie tijdens de zwangerschap, menstruatie en menopauze. Tot één op de zeven vrouwen krijgt na de bevalling een postnatale depressie. 

Tieners

De meest zichtbare symptomen bij tieners met een depressie zijn prikkelbaarheid, vijandigheid en agitatie, niet verdriet. Buikpijn, hoofdpijn en andere lichamelijke problemen zijn veelvoorkomende klachten.

Ouderen

Ouderen melden vaker lichamelijke signalen en symptomen, zoals vermoeidheid, onverklaarde spierpijn en geheugenproblemen, dan emotionele signalen of symptomen. Ze kunnen ook minder aandacht besteden aan hun uiterlijk en stoppen met het innemen van levensreddende medicatie.

Verschillende oorzaken kunnen bijdragen aan een depressie. Deskundigen erkennen de onderstaande factoren als mogelijke oorzaken, al kan niet altijd een specifieke oorzaak worden vastgesteld:

Depressie en andere stemmingsstoornissen kunnen in families voorkomen. Maar als depressie in de familie voorkomt, betekent dat niet dat iemand zelf ook een depressie zal krijgen.

Grote veranderingen in het leven en stressvolle situaties kunnen tot depressie leiden. Voorbeelden zijn het overlijden van een dierbare, een scheiding, baanverlies of financiële problemen.

Hormonale veranderingen tijdens de zwangerschap en de menopauze, en premenstruele klachten houden allemaal verband met depressie en somberheid.

Angst, diabetes, langdurige pijn en hartaandoeningen behoren tot de aandoeningen die het risico op depressie kunnen verhogen. Depressie is een van de symptomen van een bipolaire stoornis.

Alcohol- en drugsmisbruik kunnen bij sommige mensen tot depressie leiden. In andere gevallen kan depressie leiden tot misbruik van alcohol of drugs.

Sommige voorgeschreven geneesmiddelen zijn in verband gebracht met een verhoogd risico op depressie. Hieronder vallen bepaalde bloeddrukverlagers, geneesmiddelen tegen kanker en steroïden.

Sociaal isolement en depressie hangen nauw samen. Een gebrek aan sociale steun kan niet alleen je risico verhogen; depressie kan er ook toe leiden dat je afstand neemt van anderen, waardoor gevoelens van eenzaamheid verergeren. Familieleden of goede vrienden met wie je kunt praten, kunnen je helpen je zorgen in perspectief te houden en te voorkomen dat je er alleen voor staat.

Een netwerk van sterke, steunende relaties is gunstig voor de psychische gezondheid. Een netwerk van disfunctionele en ongelukkige relaties, of relaties waarin sprake is van mishandeling, kan juist het tegenovergestelde effect hebben en het risico op depressie verhogen.

Recente traumatische levensgebeurtenissen zoals een scheiding, verlies van een dierbare, financiële problemen of werkloosheid zijn ingrijpende veranderingen die overmatige stress kunnen veroorzaken en de kans op depressie kunnen verhogen.

Langdurige ziekte of aanhoudende klachten, zoals onvoldoende beheerste pijn, of de diagnose van een ernstige aandoening zoals een hartziekte, kanker of diabetes, kunnen mensen moedeloos en hulpeloos maken.

Vragen

Veelgestelde vragen

Wat kun je doen om je stemming te verbeteren als je depressief bent?
Kies voor haalbare vormen van ondersteuning: neem contact op met iemand die je vertrouwt, houd waar mogelijk vaste eet- en slaaptijden aan en probeer rustige beweging die past bij je energie en gezondheid. Deze stappen kunnen je welzijn ondersteunen, maar vervangen geen professionele beoordeling en bieden geen garantie op herstel. Lichaamsbeweging is één mogelijkheid binnen de behandeling van depressie; die mag niet worden voorgesteld als voor iedereen gelijkwaardig aan medicatie. Als dagelijkse taken onmogelijk voelen, vraag dan om praktische hulp in plaats van dit te zien als een gebrek aan inzet. Informatie van het NIMH over depressie.
Wanneer moet je professionele hulp zoeken voor je depressie?
Zoek professionele hulp als symptomen aanhouden, terugkeren of je werk, relaties, slaap of zelfzorg verstoren. Je hoeft niet te wachten tot zelfhulp niet werkt of er een crisis ontstaat. Psychologische behandelingen, antidepressiva of een combinatie daarvan kunnen passend zijn, afhankelijk van de ernst, de eerdere reactie op behandeling, andere gezondheidsbehoeften en je voorkeuren. Medicatie is niet alleen bedoeld voor mensen die suïcidaal of gewelddadig zijn. Het voortzetten van de behandeling kan bij sommige mensen helpen een terugval te voorkomen. Bespreek met de voorschrijver de voordelen, mogelijke bijwerkingen en afspraken over evaluatie; stop niet abrupt met de behandeling. Bij onmiddellijk gevaar of als je jezelf niet veilig kunt houden, is spoedhulp nodig. NICE-richtlijn voor de behandeling van depressie.

Redactionele onderbouwing

Bewijs en bronnen

Geselecteerde klinische richtlijnen, peer-reviewed onderzoek en volksgezondheidsbronnen die in dit artikel zijn gebruikt.

Alle 8 bronnen bekijkenMinder bronnen tonen
04National Institute for Health and Care Excellence. (2022). Depressie bij volwassenen: behandeling en begeleiding (NICE-richtlijn NG222).Bron bekijken
06Kessler, R. C., Berglund, P., Demler, O., Jin, R., Koretz, D., Merikangas, K. R., Rush, A. J., Walters, E. E., & Wang, P. S. (2002). De epidemiologie van de depressieve stoornis: resultaten van de National Comorbidity Survey Replication (NCS-R). The New England Journal of Medicine.Bron bekijken
07Depressie – National Institute of Mental Health (NIMH). (www.nimh.nih.gov).Bron bekijken
08American Psychiatric Association. (z.d.). Wat is depressie?Bron bekijken
Wat dit omvat
01

Klinische context

Heldere informatie wordt geplaatst binnen de context van complexe en gelijktijdig voorkomende problematiek.

02

Individuele factoren

Beoordeling blijft essentieel, omdat behoeften en risico’s per persoon verschillen.

03

Volgende stappen

Een vertrouwelijk gesprek kan helpen bepalen welk vervolgtraject het meest passend is.

Weet u niet zeker welk traject bij de situatie past?

Uw opnameteam

Jil Moore
Jil MooreDirecteur cliëntrelaties
Cynthia Nakhle
Cynthia NakhleOpnamemanager

Een vertrouwelijk eerste gesprek kan het klinische beeld verhelderen en uitwijzen of onze omgeving passend is.

THE BALANCE
EEN EERSTE STAP

Vragen over onze behandeling