THE BALANCEhttps://thebalance.clinic/nl/informatiebronnen/mentale-gezondheid/lichamelijke-psychische-klachten-medisch-onderzoek/

Zwitserse wortels. Internationale expertise. Persoonlijke zorg, met privacy en discretie.

THE BALANCE

Vertrouwelijk advies

Laten we uw volgende stap bespreken.

Bespreek met ons opnameteam de behandelmogelijkheden voor uzelf of een dierbare.

Privacy en discretie vanaf het eerste gesprek.

Uw opnameteam

Jil Moore
Jil MooreDirecteur cliëntrelaties
Cynthia Nakhle
Cynthia NakhleOpnamemanager
Bel ons opnameteam+41 44 500 5111 Stuur een WhatsApp-berichtBegin een gesprek

Klinische bron

Lichamelijke en psychische klachten: wanneer medisch onderzoek belangrijk is

Lichamelijke klachten en emotionele veranderingen verdienen onderzoek zonder aannames. Lees wat behandelaars afwegen, wanneer spoedzorg nodig is en hoe lichamelijke en psychische behandeling kunnen samengaan.

Klinisch beoordeeld doorDr. Sarah Boss, MD
Stenen woning met een zwembad, gazon en palmbomen

Vermoeidheid, hartkloppingen, concentratieproblemen of stemmingsveranderingen kunnen u doen twijfelen waar u hulp moet zoeken. Lichamelijke en psychische klachten kunnen elkaar overlappen, maar een bestaande diagnose mag medisch onderzoek niet in de weg staan. Deze gids legt uit hoe behandelaars mogelijke oorzaken onderzoeken, reageren op veranderende klachten en de zorg afstemmen, zonder aan te nemen dat uw klachten psychisch zijn. [1], [2], [5]

Waarom klachten meer dan één verklaring verdienen

Lichamelijke en psychische klachten overlappen vaak. Bij een depressie kunnen vermoeidheid, veranderingen in slaap, pijn en spijsverteringsklachten optreden. Sommige aandoeningen en geneesmiddelen kunnen klachten veroorzaken die op een depressie lijken. Door deze overlap moet bij het onderzoek rekening worden gehouden met verschillende verklaringen, in plaats van vooraf te besluiten dat klachten óf lichamelijk óf psychisch zijn. [1]

Behandelaars noemen dit differentiaaldiagnostisch onderzoek: mogelijke verklaringen vergelijken aan de hand van uw voorgeschiedenis, lichamelijk onderzoek en gericht aanvullend onderzoek. Er kan meer dan één verklaring relevant zijn. Iemand kan bijvoorbeeld tegelijk een lichamelijke aandoening en een depressie hebben. Het vaststellen van één aandoening verklaart niet automatisch alle klachten. [9], [11]

U hoeft niet zelf het juiste specialisme te kiezen of al een diagnose te hebben voordat u hulp zoekt. Een bruikbare opening is: “Dit zijn de veranderingen die ik heb gemerkt, en dit kan ik niet meer.” Vraag de behandelaar onderscheid te maken tussen wat bekend is, wat wordt vermoed en wat nog onderzocht moet worden.

Wanneer spoedeisende of snelle medische hulp nodig is

Bel in de Verenigde Staten 911 bij een medisch noodgeval, waaronder ernstige ademhalingsproblemen, zorgwekkende pijn op de borst, bewusteloosheid, plotselinge spraakproblemen, plotseling krachtsverlies of veranderingen in het gezichtsvermogen. Deze klachten mogen niet als paniek worden afgedaan omdat u eerder angstklachten heeft gehad. Een eerdere geruststellende beoordeling bepaalt niet de oorzaak van een nieuwe episode. [3]

Ook plotselinge verwardheid of een snelle verandering in de alertheid moet onmiddellijk worden beoordeeld. Een delier kan samenhangen met een infectie, medicatie-effecten, intoxicatie of ontwenning, en veranderingen in het chemische evenwicht van het lichaam. Er kan sprake zijn van onrust, sufheid of afwisselend beide, in plaats van alleen een angstige of ontredderde indruk. [4]

Zoek spoedeisende hulp als u mogelijk naar suïcidale gedachten zult handelen of uw eigen veiligheid niet kunt waarborgen. Bel of sms in de VS naar 988 voor ondersteuning bij een psychische crisis. THE BALANCE is geen spoeddienst. Onze gids over crisisondersteuning en veiligheid bij psychische klachten biedt verdere context, maar het lezen van een gids of het regelen van particuliere behandeling mag noodzakelijke lokale spoedzorg niet vertragen. [12]

Wat een onderzoek onder leiding van een behandelaar moet omvatten

Het onderzoek begint met het klachtenpatroon: wanneer de klachten begonnen, of ze plotseling of geleidelijk ontstonden, hoe vaak ze optreden en welke andere verschijnselen ermee samengaan. Uw behandelaar kan vragen stellen over slaap, eetlust, gewichtsveranderingen, stemming, concentratie, pijn, bestaande aandoeningen en gevolgen voor dagelijkse activiteiten. Lichamelijk onderzoek en laboratoriumonderzoek kunnen helpen om medische verklaringen te onderzoeken. [1], [2]

Afhankelijk van uw klachten kan het onderzoek een neurologische beoordeling omvatten van beweging, gevoel, evenwicht, coördinatie of denkvermogen. De voorgeschiedenis en het lichamelijk onderzoek helpen bepalen welk aanvullend onderzoek relevant is. Niet iedereen met vermoeidheid, duizeligheid of concentratieproblemen heeft hetzelfde onderzoek nodig. [11]

Neem eerdere uitslagen, ontslagbrieven en een actueel medicatieoverzicht mee als u die heeft. Leg uit wat eerdere behandelaars hebben geconcludeerd en of de klachten sindsdien zijn veranderd. Nuttige vragen zijn: “Aan welke mogelijkheden denkt u?” “Welke bevinding zou het plan veranderen?” en “Wie licht de uitslagen toe?” Een vragenlijst over psychische klachten kan informatie opleveren, maar vraag hoe de uitkomsten passen binnen het bredere onderzoek.

Lichamelijke aandoeningen kunnen op psychische klachten lijken

Een te snel werkende schildklier laat zien waarom klachtenpatronen belangrijk zijn. Deze kan nervositeit, prikkelbaarheid, slaapproblemen, vermoeidheid, trillende handen en een snelle of onregelmatige hartslag veroorzaken. Gewichtsverlies en warmte-intolerantie kunnen aanvullende aanwijzingen zijn. Voor een diagnose zijn een klinische beoordeling en passend onderzoek nodig, omdat deze klachten ook bij andere aandoeningen voorkomen. [2]

Veranderingen in denken of gedrag kunnen eveneens neurologisch onderzoek vereisen. De NICE-richtlijn noemt plotseling krachtsverlies en bepaalde patronen van duizeligheid, gevoelloosheid of bewustzijnsverlies als redenen voor een spoedbeoordeling of verwijzing. De urgentie hangt af van de verschijnselen, niet van de vraag of iemand al een psychische diagnose heeft. NICE biedt Britse klinische richtlijnen, geen Amerikaanse verwijstermijnen of garantie op zorg. [5]

Deze voorbeelden zijn geen checklist voor zelfdiagnose en ook geen reden om elk beschikbaar onderzoek aan te vragen. Beschrijf uw daadwerkelijke klachten en laat de behandelaar uitleggen welke mogelijke verklaringen daarbij passen. Als u vindt dat het onderzoek alleen op stress was gericht, kunt u vragen: “Welke medische verklaringen zijn overwogen, en waarom zijn die meer of minder waarschijnlijk?”

Medicatie, supplementen en middelengebruik bespreken

Een medicatiebeoordeling moet voorschriften van alle behandelaars, vrij verkrijgbare geneesmiddelen, supplementen en recente veranderingen omvatten. Bijwerkingen en wisselwerkingen kunnen bijdragen aan lichamelijke of psychische klachten. NIMH adviseert om behandelaars op de hoogte te stellen van alle geneesmiddelen, vitaminen en supplementen en bij zorgen over medicatie snel contact op te nemen met een zorgverlener. [6]

Wees feitelijk over alcohol- en ander drugsgebruik, ook over het tijdstip van gebruik of een recente vermindering. Intoxicatie en ontwenning kunnen de geestelijke toestand beïnvloeden, en sommige verschijnselen vereisen spoedeisende medische zorg. Openheid helpt behandelaars om klachten veilig te beoordelen; het mag geen reden worden om een losstaande aandoening over het hoofd te zien. [4]

Vraag of uw behandeling lichamelijke controles vereist. Bij behandeling met lithium worden bijvoorbeeld doorgaans de bloedspiegel en de nier- en schildklierfunctie gecontroleerd, terwijl bij sommige antipsychotica het gewicht, de glucosewaarden en de bloedvetten moeten worden gecontroleerd. Het passende plan hangt af van het specifieke geneesmiddel en uw gezondheid. Stop, verminder of verander medicatie niet zonder begeleiding van de voorschrijver. [6]

Als meerdere behandelaars medicatie voorschrijven, vraag dan wie het gezamenlijke medicatieoverzicht bijhoudt en voorgestelde wijzigingen controleert. Noteer de datum van een wijziging, zodat u kunt bespreken of klachten ervoor of erna begonnen, zonder aan te nemen dat alleen de volgorde een oorzakelijk verband bewijst.

Wanneer uitslagen normaal zijn maar klachten aanhouden

Een normale onderzoeksuitslag maakt klachten niet minder echt. Sommige mensen hebben aanhoudende lichamelijke klachten waarvoor de verklaring na onderzoek onzeker blijft. Die klachten kunnen het dagelijks leven nog steeds aanzienlijk belemmeren en verdienen een behandelplan. De NHS maakt expliciet onderscheid tussen onverklaarde klachten en klachten die worden verzonnen of ingebeeld. [7]

Vraag de behandelaar uit te leggen wat is onderzocht en of een werkdiagnose passend is. Als meer onderzoek wordt voorgesteld, vraag dan welke vraag dit beantwoordt en hoe de uitslag de behandeling kan veranderen. Als verder onderzoek niet wordt aanbevolen, vraag dan om uitleg en een duidelijk plan voor herbeoordeling, in plaats van achter te blijven met “er is niets aan de hand”. [8]

Ook een vastgestelde diagnose heeft duidelijke grenzen nodig. NICE beveelt aan om nieuwe klachten of verschijnselen te beoordelen bij mensen die al de diagnose functionele neurologische stoornis hebben. Bij bekende, terugkerende klachten kan een afgesproken behandelplan worden gevolgd, maar nieuwe verschijnselen mogen niet automatisch dezelfde verklaring krijgen. [5]

Bespreek een second opinion als zorgen onopgelost blijven. Neem bestaande bevindingen en uw specifieke onbeantwoorde vragen mee, zodat de volgende behandelaar op het onderzoek kan voortbouwen in plaats van het zonder duidelijke richting te herhalen. [7]

Lichamelijke en psychische gezondheid samen behandelen

Het gelijktijdig voorkomen van aandoeningen bewijst niet dat een ervan ingebeeld is. Een chronische ziekte kan psychische belasting veroorzaken, en een depressie kan taken rond de eigen gezondheid moeilijker maken. De behandeling moet daarom mogelijk tegelijk aandacht besteden aan lichamelijke ziekte, psychische klachten en praktische belemmeringen. Vraag hoe de aanbevelingen aansluiten bij uw energie, verantwoordelijkheden en bestaande medische zorg. [9]

Er is rechtstreeks onderzoek dat afgestemde zorg bij specifieke patiëntengroepen ondersteunt. Een Amerikaans gerandomiseerd onderzoek liet zien dat gezamenlijke zorg onder leiding van verpleegkundigen de depressie en de beheersing van lichamelijke aandoeningen verbeterde bij volwassenen met een depressie en onvoldoende gereguleerde diabetes, coronaire hartziekte of beide. Dit ondersteunt geïntegreerde zorg voor die groep; het bewijst niet dat elk gecombineerd programma werkt of bij elk klachtenpatroon past. [10]

Psychologische behandeling kan helpen bij een vastgestelde psychische aandoening of bij de emotionele belasting van aanhoudende klachten. Ons overzicht van cognitieve gedragstherapie geeft uitleg over deze groep therapieën. Een verwijzing moet een duidelijk doel hebben en mag niet suggereren dat medisch onderzoek is afgerond of dat gedachten al uw klachten hebben veroorzaakt. [1], [7]

Vraag op welk probleem elke behandeling zich richt en hoe de voortgang wordt beoordeeld. Bewijs voor de behandeling van depressie kan niet automatisch worden toegepast op onverklaarde pijn, duizeligheid of een andere lichamelijke klacht.

Zorg kiezen en behandelaars laten afstemmen

Vraag om een schriftelijke samenvatting van de voorlopige verklaringen, nog lopende onderzoeken, behandelbesluiten en verantwoordelijkheden voor het vervolg. Stel vast wie de onderzoeksuitslagen ontvangt, wie contact met u opneemt en wie u moet bellen als klachten verergeren. Vraag behandelaars om tegenstrijdige aanbevelingen te verduidelijken, in plaats van u daar alleen tussen te laten kiezen.

De eerstelijnszorg kan de medische en psychische zorg afstemmen, met verwijzing naar een specialist wanneer dat passend is. Bij collaborative care werken eerstelijnszorgverleners, zorgcoördinatoren en consulterende psychiaters samen, maar deze aanpak is niet in elke praktijk beschikbaar. Vraag welke afstemming uw eigen zorgaanbieder daadwerkelijk kan bieden. [9]

Onze gids voor het kiezen van een passend zorgniveau helpt onderscheid te maken tussen ambulante, intensieve, residentiële en ziekenhuiszorg. Vraag voordat u een programma overweegt of het in uw medische behoeften kan voorzien, noodzakelijke specialistische inbreng kan regelen en verslechtering kan opvangen. Een residentiële behandelomgeving is niet hetzelfde als een ziekenhuis.

Het door THE BALANCE aangeboden overzicht van de behandeling van chronische stress bij volwassenen beschrijft geplande zorg in Zwitserland en Spanje. Deze Europese zorgcontext staat los van lokaal medisch onderzoek in de VS. Individuele geschiktheid en beschikbare expertise moeten worden bevestigd; dit artikel betekent niet dat elke specialistische behandeling toegankelijk is.

Hoe familie en andere naasten kunnen helpen

Met uw instemming kan een vertrouwd persoon helpen veranderingen toe te lichten, informatie te onthouden en over te brengen wat voor u belangrijk is. NICE beveelt aan patiënten te vragen of zij familie, vrienden, mantelzorgers of belangenbehartigers bij beslissingen willen betrekken. Die betrokkenheid moet aansluiten bij uw voorkeuren en veiligheid, niet bij de aanname dat familieleden elk klinisch detail moeten ontvangen. [8]

Een naaste kan concrete observaties voorbereiden: “De verwardheid begon gisteren”, “Diegene slaapt veel meer” of “Het lukt niet meer om de maaltijden te regelen”. Dat is nuttiger dan stellen dat iemand angstig of depressief is of overdrijft. Vergelijk bij ouderen het huidige denkvermogen en de alertheid met hun gebruikelijke functioneren. Plotselinge veranderingen vereisen medische aandacht, geen afwachtend beleid vanwege de leeftijd. [4]

Praktische hulp kan bestaan uit vervoer, herinneringen aan afspraken of hulp bij het verzamelen van medische gegevens. Laat naasten vragen welke ondersteuning u wilt, in plaats van het over te nemen. Onze gids over geestelijke gezondheidszorg voor ouderen gaat verder in op cognitie en ondersteuning. Familieleden moeten ook duidelijke contactgegevens hebben voor situaties die opschaling vereisen; van hen mag niet worden verwacht dat zij klachten diagnosticeren of een noodsituatie alleen opvangen.

Veranderende klachten en herstel beoordelen

Spreek vóór het einde van uw afspraak af wanneer herbeoordeling plaatsvindt en bij welke veranderingen u eerder contact moet opnemen. Vraag of u een bepaalde klacht moet bijhouden en hoeveel detail nuttig is. Richtlijnen voor samen beslissen bevelen aan om mogelijkheden, onzekerheden en vervolgafspraken te bespreken, in plaats van het eerste besluit als definitief te beschouwen. [8]

Een beknopt overzicht kan helpen bij vervolgafspraken: noteer de klacht, het tijdstip, relevante behandelwijzigingen en het effect op dagelijkse activiteiten. Houd het haalbaar. Neem vragen mee zoals: “Kan ik meer dan voorheen?” “Wat blijft onverklaard?” en “Verandert dit nieuwe patroon de beoordeling?” Het doel is nuttige communicatie, niet voortdurend uw lichaam in de gaten houden.

Hersteldoelen kunnen, naast medische uitkomsten voor de specifieke aandoening, bestaan uit het hervatten van betekenisvolle activiteiten, het kunnen regelen van afspraken, beter slapen of minder psychische belasting. Vraag welke doelen nu realistisch zijn en voor welke doelen specialistisch advies nodig is. Verbetering door psychologische ondersteuning kan waardevol zijn zonder elke vraag over de oorzaak te beantwoorden. Aanhoudende of veranderende klachten verdienen nog steeds herbeoordeling. [7], [10]

Bespreek bij aanhoudende zorgen over uw psychische veiligheid een veiligheidsplan bij psychische klachten met uw behandelaar. Houd medische alarmsignalen en het inschakelen van crisishulp gescheiden van dagelijkse strategieën om met klachten om te gaan. Een plan moet u helpen herkennen wanneer meer zorg nodig is, niet vereisen dat u verergerende klachten alleen opvangt.

Vragen

Veelgestelde vragen

Moet ik een arts raadplegen als ik al angstklachten heb?

Ja, vooral als klachten nieuw, anders of aanhoudend zijn, of het dagelijks functioneren beïnvloeden. Angst verklaart niet automatisch de oorzaak van elke lichamelijke klacht. Vertel de behandelaar wat is veranderd, in plaats van aan te nemen dat de eerdere diagnose dat verklaart. Alarmsignalen voor een noodsituatie vereisen spoedeisende medische zorg, ongeacht uw psychische voorgeschiedenis. [3], [5]

Kunnen schildklierproblemen aanvoelen als een psychische aandoening?

Dat kan. Een te snel werkende schildklier kan nervositeit, prikkelbaarheid, slecht slapen, vermoeidheid, trillen en een snelle of onregelmatige hartslag veroorzaken. Op basis van klachten alleen kan de diagnose niet worden gesteld. Een arts betrekt uw voorgeschiedenis en lichamelijk onderzoek bij de beoordeling en kan bloedonderzoek naar de schildklierfunctie aanvragen om te bepalen of een schildklieraandoening bijdraagt. [2]

Betekenen normale bloeduitslagen dat mijn klachten psychisch zijn?

Nee. Normale uitslagen beantwoorden de vragen waarop die specifieke onderzoeken zijn gericht. Ze stellen geen psychische oorzaak vast en betekenen niet dat uw klachten ingebeeld zijn. Vraag wat door de uitslagen minder waarschijnlijk wordt, wat onzeker blijft en welk vervolg of welke verwijzing passend is als de klachten aanhouden. [7], [11]

Waarom kan een behandelaar therapie adviseren terwijl medisch onderzoek doorgaat?

Therapie kan gericht zijn op een vastgestelde psychische aandoening, zorgen over klachten of moeite om met ziekte om te gaan. Therapie hoeft medisch onderzoek niet te vervangen. Vraag de behandelaar het behandeldoel uit te leggen en hoe de therapie aansluit op lopend onderzoek, lichamelijke behandeling en herbeoordeling. [7], [9]

Kan medicatie verantwoordelijk zijn voor stemmingsveranderingen of lichamelijke klachten?

Dat is mogelijk. Bijwerkingen en wisselwerkingen horen bij de beoordeling, vooral na het starten, wijzigen of stoppen van een geneesmiddel. Neem voorgeschreven en vrij verkrijgbare middelen, vitaminen en supplementen mee naar de medicatiebeoordeling. Neem bij zorgen contact op met de voorschrijver, in plaats van zelf medicatie te stoppen of een andere dosis uit te proberen. [6]

Wat moet een familielid doen bij plotselinge verwardheid?

Laat de persoon onmiddellijk medisch beoordelen. Plotselinge verwardheid, ongewoon gedrag of moeite om iemand wakker te krijgen kan wijzen op een medisch noodgeval. Neem niet aan dat het om depressie, dementie of een bekende psychiatrische aandoening gaat. Bel in de Verenigde Staten 911 bij direct gevaar of een noodsituatie. Beschrijf wanneer de verandering begon en hoe de persoon gewoonlijk functioneert. [3], [4]

Redactionele onderbouwing

Bewijs en bronnen

Geselecteerde klinische richtlijnen, peer-reviewed onderzoek en volksgezondheidsbronnen die in dit artikel zijn gebruikt.

02NIDDK: Hyperthyreoïdie (te snel werkende schildklier)Bron bekijken
03MedlinePlus medische encyclopedie: Medische noodgevallen herkennenBron bekijken
Alle 12 bronnen bekijkenMinder bronnen tonen
05NICE NG127: Vermoeden van neurologische aandoeningen, aanbevelingen voor volwassenen ouder dan 16 jaarBron bekijken
09NIMH: Inzicht in het verband tussen chronische ziekte en depressieBron bekijken
10Katon en collega’s: Gezamenlijke zorg voor patiënten met depressie en chronische aandoeningen, gerandomiseerd gecontroleerd onderzoekBron bekijken
11NINDS: Neurologische diagnostische onderzoeken en proceduresBron bekijken
12SAMHSA: Crisishulp, suïcide, psychische problemen, drugs- en alcoholproblemenBron bekijken
Wat dit omvat
01

Klinische context

Heldere informatie wordt geplaatst binnen de context van complexe en gelijktijdig voorkomende problematiek.

02

Individuele factoren

Beoordeling blijft essentieel, omdat behoeften en risico’s per persoon verschillen.

03

Volgende stappen

Een vertrouwelijk gesprek kan helpen bepalen welk vervolgtraject het meest passend is.

Weet u niet zeker welk traject bij de situatie past?

Uw opnameteam

Jil Moore
Jil MooreDirecteur cliëntrelaties
Cynthia Nakhle
Cynthia NakhleOpnamemanager

Een vertrouwelijk eerste gesprek kan het klinische beeld verhelderen en uitwijzen of onze omgeving passend is.

THE BALANCE
EEN EERSTE STAP

Vragen over onze behandeling