Een gids voor herstel van een stoornis in alcoholgebruik

Bewustwording van het probleem

Naast de klinische beoordeling bestaat een deel van het herstel bij THE BALANCE uit het leren begrijpen hoe verslaving het denken en gedrag kan beïnvloeden. Onderzoek heeft veranderingen aangetoond in hersensystemen die betrokken zijn bij beloning, stress en zelfbeheersing, maar verklaart niet volledig hoe ieder individu verslaving ervaart.

Wanneer een cliënt aan het herstel van een verslaving begint, gaat dat vaak gepaard met veel schaamte en spijt. Een stoornis in alcoholgebruik is geen moreel falen. Veranderingen in de hersenfunctie kunnen het moeilijker maken om het drinken te beheersen, maar betekenen niet dat iedereen elk vermogen om keuzes te maken verliest.

Een sterke trek in alcohol kan het moeilijker maken om niet te drinken. Een stoornis in alcoholgebruik kan prefrontale hersensystemen verstoren die betrokken zijn bij planning, besluitvorming en impulsbeheersing; deze systemen worden niet simpelweg uitgeschakeld wanneer iemand trek ervaart. Inzicht in deze moeilijkheden kan cliënten helpen patronen te herkennen en strategieën te ontwikkelen om ermee om te gaan, maar voorlichting alleen is geen toereikende behandeling. Torres zegt: “Bewustwording is een cruciaal onderdeel van het herstelproces.”

Triggers herkennen en copingstrategieën ontwikkelen

Wanneer iemand aan een verslavingsbehandeling begint, is alleen al met de aankomst een van de moeilijkste stappen gezet. Behandeling kan de blootstelling aan sommige externe triggers verminderen, maar interne triggers, emotionele spanning en trek kunnen aanhouden. Dit kan ruimte bieden om factoren te onderzoeken die met het drinken samenhangen en te oefenen met manieren om daarmee om te gaan.  Een ander onderdeel van herstel is het herkennen van triggers en het ontwikkelen van copingstrategieën. Torres legt uit: “We moeten de realiteit en omgeving van iemand grondig begrijpen. Alles wat voor die persoon emotioneel moeilijk is, moet in kaart worden gebracht en geanalyseerd.” Dit is een kernaspect van gedragstherapie.

Plan van aanpak & executieve functies

De volgende stap is het opstellen van een plan van aanpak. Herstel kan doorlopende ondersteuning vereisen, waarbij de duur en intensiteit worden afgestemd op de individuele behoeften. We moeten veranderingen in gedrag en patronen uitwerken die binnen de agenda van de cliënt passen. Het doel is te oefenen met coping-, plannings- en emotieregulatievaardigheden, niet te beloven dat een bepaalde toestand van de hersenen wordt hersteld. Een individueel dagplan kan sommige mensen helpen nieuwe routines te oefenen. Gedragstherapieën kunnen zich zowel op gedachten als op handelingen richten; elke dertig minuten inplannen is geen algemeen behandelvereiste en evenmin een bewezen beste aanpak.

Tijdens uw verblijf bij THE BALANCE wordt dit plan voor de executieve functies samen met u opgesteld en gaandeweg aangepast. Afhankelijk van het overeengekomen programma kunnen ondersteunende activiteiten onder meer massage, acupunctuur, kunst- of muzieksessies omvatten. De geschiktheid en beschikbaarheid hiervan worden individueel beoordeeld; ze vervangen geen gevestigde behandeling voor een stoornis in alcoholgebruik.

Gezinstherapie

Waar passend en met toestemming van de cliënt kunnen familieleden en naasten worden uitgenodigd om deel te nemen aan sessies en aan de voorbereiding op de terugkeer naar huis. Torres zegt: “De mensen die bij de cliënt zullen zijn na de terugkeer naar huis, moeten begrijpen wat er speelt en waar de cliënt in het proces staat.” Als de agenda van de naasten het toelaat, nodigen we hen uit om bij het herstelproces betrokken te zijn en bereiden we hen voor op het voortzetten van het herstel na de behandeling.

Nazorg & vervolgafspraken

Het plannen van doorlopende zorg omvat het maken van vervolgafspraken met de cliënt; dit is geen definitief eindpunt van het herstel. We actualiseren het overzicht van triggers en brengen eventuele nieuwe triggers in kaart die zich voordoen nu de cliënt weer in de eigen omgeving is. Onze cliënten leiden vaak een intensief leven met voortdurend wisselende agenda’s. We moeten het opgestelde plan van aanpak evalueren en nagaan of het nog passend is, en waar nodig aanpassingen doen om op koers te blijven. Dit is een essentieel onderdeel van het herstelproces.