Een stoornis in het gebruik van middelen of verslaving is een medische aandoening die wordt gekenmerkt door klinisch significante beperkingen in het sociaal functioneren, de gezondheid en de controle over middelengebruik. Deze stoornissen verschillen in duur, complexiteit en ernst, van licht tot ernstig. Het goede nieuws is dat er in het Verenigd Koninkrijk uiteenlopende voorzieningen en benaderingen beschikbaar zijn om middelenverslaving te herkennen, te behandelen en te beheersen.
Onderzoek wijst erop dat vroeg ingrijpen, voordat het probleem verergert, de effectiefste manier is om iemand met een verslaving of een risico daarop te ondersteunen. Een vroege diagnose maakt het eenvoudiger om behandeling te bieden, waaronder gedragstherapie, medicatie waarvan de werkzaamheid wetenschappelijk is onderbouwd en andere ondersteunende voorzieningen.
Het behandelaanbod verschilt per zorgaanbieder. Vraag naar de kwalificaties van medewerkers, de wetenschappelijke onderbouwing van de voorgestelde behandeling, medische ondersteuning, kosten en nazorg. Zowel publieke als particuliere voorzieningen kunnen wetenschappelijk onderbouwde zorg bieden; de financieringsvorm of de aanwezige faciliteiten zeggen op zichzelf niets over de klinische kwaliteit.
Hieronder vindt u een overzicht van de vormen van verslavingsbehandeling die worden aangeboden binnen de verslavingszorg in het Verenigd Koninkrijk:
Acceptance and commitment therapy (ACT)
ACT is een psychologische interventie die plaatsvindt in de vorm van een therapeutisch gesprek. Het doel is patiënten aan te moedigen zich open te stellen voor onaangename ervaringen, herinneringen en gevoelens en daar op een passende manier op te leren reageren. Dit helpt hen om met negatieve aspecten van het leven om te gaan zonder hun toevlucht te zoeken in verslaving.
Cognitieve gedragstherapie (CGT)
CGT omvat een dialoog tussen de patiënt en de therapeut, gericht op het veranderen van negatieve overtuigingen, denkprocessen en gedragingen om emoties beter te kunnen reguleren. Therapeuten werken samen met patiënten om hun denkfouten te herkennen en strategieën te ontwikkelen om daarmee om te gaan.
Counseling
Counseling kan iemand helpen om problemen te onderzoeken, doelen te verduidelijken en manieren te ontwikkelen om met moeilijkheden om te gaan, in individuele gesprekken of groepssessies. De aanpak hoort uit te gaan van samenwerking, met uitleg over de kwalificaties van de behandelaar, vertrouwelijkheid en de wetenschappelijke onderbouwing van de voorgestelde zorg.
Dialectische gedragstherapie (DGT)
DGT combineert gedragsverandering met acceptatie, mindfulness, emotieregulatie en vaardigheden om spanning te verdragen. Deze therapie kan zinvol zijn bij specifieke behoeften die tijdens de beoordeling naar voren komen, waaronder bepaalde bijkomende aandoeningen. DGT is geen standaardvereiste voor iedere verslavingsbehandeling.
Gezinstherapie
Deze interventie, ook bekend als gezins- en systeemtherapie, stelt familieleden en andere mensen die nauw met de patiënt verbonden zijn in staat samen aan herstel te werken. Zij leren elkaars wensen en behoeften te erkennen, ervaringen te begrijpen en samen hun onderlinge relaties te veranderen wanneer dat nodig is.
Holistische therapie
Activiteiten zoals ontspanning, yoga of massage kunnen, wanneer passend, bijdragen aan comfort en algemeen welzijn. De wetenschappelijke onderbouwing voor de behandeling van een stoornis in het gebruik van middelen verschilt per benadering. Aanvullende activiteiten mogen geïndiceerde medicatie, de behandeling van ontwenningsverschijnselen of gevestigde psychologische behandelingen niet vervangen. Voorbeelden die soms worden aangeboden zijn:
- Acupunctuur
- Mindfulnessmeditatie
- Reiki
- Massage
- Aromatherapie
- Yoga
Twaalfstappenprogramma’s
Verschillende bekende zelfhulporganisaties in het Verenigd Koninkrijk bieden een twaalfstappenprogramma aan ter ondersteuning van het herstel. Twee van deze organisaties die zich richten op verslaving zijn Alcoholics Anonymous en Narcotics Anonymous.
Detoxificatie
Bij ontwenningsbehandeling, ook wel detoxificatie genoemd, worden klachten na het verminderen of stoppen van een middel beoordeeld en behandeld. Het is geen algemene reinigingsprocedure of volledige behandeling van verslaving. Het middel en de klinische risico’s bepalen de aanpak en de behandelsetting. Ontwenning van alcohol en benzodiazepinen kan dringende medische zorg vereisen. Voor behandeling met methadon of buprenorfine bij een stoornis in het gebruik van opioïden hoeft niet iedereen eerst een opioïdenvrije detoxificatie te doorlopen.
Medicamenteus ondersteunde behandeling
Geneesmiddelen kunnen deel uitmaken van de behandeling van specifieke stoornissen in het gebruik van middelen. Methadon of buprenorfine kan worden ingezet bij een stoornis in het gebruik van opioïden; bepaalde geneesmiddelen kunnen ook de behandeling van alcoholproblematiek ondersteunen. Disulfiram kan bij daarvoor geselecteerde personen helpen om na de ontwenning geen alcohol te drinken, maar behandelt geen acute alcoholontwenning. Voor het voorschrijven is een beoordeling van voordelen, risico’s en wisselwerkingen nodig. Zie de Britse klinische richtlijn over geneesmiddelen bij alcoholproblematiek.
De stap zetten om ondersteuning te zoeken is op zichzelf al een grote prestatie voor iemand met een onderliggend verslavingsprobleem. Hoewel herstel met vallen en opstaan gaat, wegen de voordelen van een verslavingsbehandeling zeker op tegen deze moeilijkheden. Ongeacht de behandelvorm en de bijbehorende therapieën kan verslavingsbehandeling u de volgende voordelen bieden:
Ondersteuning
Mensen met een stoornis in het gebruik van middelen geven vaak aan dat zij geen ondersteunend netwerk hebben waarop zij kunnen terugvallen. Deelname aan een behandeltraject kan hen helpen mensen in vergelijkbare situaties te ontmoeten, evenals professionals die zij kunnen vertrouwen en op wie zij voor ondersteuning kunnen rekenen.
Voorlichting over verslaving
De meeste behandelvormen en therapieën voor verslaving bieden cliënten de mogelijkheid waardevolle kennis over dit probleem op te doen. Deze programma’s behandelen vooral het volgende:
- Wat middelenverslaving is
- Hoe en waarom verslaving ontstaat
- Waarschuwingssignalen van verslaving
- Hoe drugs en alcohol de hersenen en het lichaam beïnvloeden
- De gevolgen van verslaving voor de lichamelijke en geestelijke gezondheid, relaties en loopbaan
- Hoe u een naaste kunt ondersteunen tijdens detoxificatie en verdere verslavingsbehandeling
Deze programma’s zijn ook gericht op familieleden van mensen met een verslaving, om hen te helpen hun naasten tijdens het herstel te ondersteunen.
Inzicht in uitlokkende factoren
Therapie kan mensen helpen inzicht te krijgen in situaties, emoties en gewoonten die samenhangen met middelengebruik, en te oefenen met manieren om daarop te reageren. Sommige uitlokkende factoren kunnen niet worden weggenomen. Daarom moet het plan ook strategieën bevatten om ermee om te gaan en manieren om ondersteuning te zoeken. Geen enkele aanpak garandeert dat middelengebruik nooit terugkeert.
Gezonde gewoonten
Een essentieel onderdeel van de behandeling van drugsverslaving is het aanleren van nieuwe gewoonten en manieren om met moeilijkheden om te gaan die passen bij de nieuwe, verslavingsvrije leefstijl. Deze gezonde gewoonten helpen het herstel langer vast te houden en verbeteren de kwaliteit van leven na de behandeling.
Persoonlijke relaties herstellen
Counseling en gezinstherapie kunnen patiënten helpen te leren hoe zij persoonlijke relaties kunnen herstellen die door hun verslavingsgedrag zijn verzwakt.
U kunt contact opnemen met een huisarts, een lokale voorziening voor drugs- en alcoholzorg of een gekwalificeerde behandelaar om uw zorgen te bespreken. U hoeft niet te wachten op een crisis of zeker te zijn van een diagnose voordat u om hulp vraagt. Ook familieleden kunnen advies vragen over het ondersteunen van iemand en het zorgen voor zichzelf.
Bedenk dat professionele hulp beschikbaar is voor wie die wil zoeken. In het Verenigd Koninkrijk bieden veel instellingen, zowel door de NHS gefinancierd als particulier, inmiddels verslavingsbehandeling aan met verschillende therapieën en zorgniveaus. Laat verslaving niet nog meer van uw leven afnemen. Neem vandaag contact op met een verslavingsspecialist of huisarts om de beschikbare behandelopties te bespreken.
