Angst is een psychische en lichamelijke reactie op stress. Angst kan zich op verschillende manieren uiten. Het is niet uitsluitend een psychisch probleem. Angst veroorzaakt lichamelijke klachten die het moeilijk kunnen maken om een gelukkig en gezond leven te leiden. Bij de behandeling van angst gaat het niet alleen om het omgaan met stress, maar ook om het omgaan met de invloed van de klachten op lichaam en geest. U merkt misschien dat uw hartslag en ademhaling versnellen wanneer u zich zorgen maakt.
U kunt zich ook onwel voelen. Tijdens een periode van intense angst kunt u wat misselijk worden. Het is het gevoel van ‘vlinders in de buik’ voordat u in het openbaar moet spreken of een sollicitatiegesprek hebt. Dit soort misselijkheid hoort snel over te gaan. Misselijkheid door angst kan echter ook een uitgesproken naar gevoel in uw maag veroorzaken. Uw maag gaat zo hevig tekeer dat u zich naar het toilet moet haasten. U kunt zelfs overgeven of kokhalzen zonder dat er iets komt. Iedereen ervaart weleens angst. Dat is niet ongewoon en ook niet altijd nadelig. Als u echter vaak last hebt van angst en misselijkheid, kan dat een probleem zijn. Lees verder voor meer informatie over misselijkheid door angst, de behandeling ervan en wanneer u medische hulp moet zoeken.
Ja, angst kan misselijkheid en andere maagklachten veroorzaken. Na de hersenen bevat het spijsverteringsstelsel de meeste zenuwen van het lichaam. Sommige deskundigen noemen de darmen het ’tweede brein’. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de hormonen en chemische stoffen die vrijkomen wanneer u zich zorgen maakt, maag-darmklachten kunnen veroorzaken, zoals:
- Misselijkheid
- Maagkrampen
- Verminderde eetlust
- Verstopping of diarree
- Spijsverteringsklachten
Misselijkheid kan door verschillende factoren worden veroorzaakt. We weten niet waarom dit gebeurt, maar het lijkt een fysiologische reactie te zijn op iets wat de natuurlijke toestand irriteert of verstoort. Misselijkheid hangt samen met uiteenlopende aandoeningen en gaat vaak gepaard met gevoelens van afkeer. De veronderstelde evolutionaire functie van misselijkheid is iemand ergens voor te waarschuwen en te voorkomen dat diegene het herhaalt. Hoewel onverklaarbare misselijkheid mogelijk is, is een misselijk gevoel meestal een manier waarop uw lichaam aangeeft dat het niet goed reageert op wat er is gebeurd of op de gevolgen daarvan.
Misselijkheid ontstaat door signalen vanuit het lichaam. Deze signalen kunnen op verschillende plaatsen ontstaan: van de grote hersenen en de chemoreceptortriggerzone tot het perifere zenuwstelsel en het evenwichtssysteem. De signalen bereiken de hersenstam, waar ze een reeks gebeurtenissen in gang zetten die leiden tot misselijkheid en het omhoogkomen van de maaginhoud in het spijsverteringskanaal. Misselijkheid is een van de meest voorkomende angstklachten. Maar waarom gebeurt dit en wat kunt u doen om het te voorkomen?
Verschillende factoren kunnen een rol spelen bij misselijkheid door angst. Bij de meeste mensen veroorzaakt angst misselijkheid. Los van de stressreactie kan piekeren bij sommige mensen misselijkheid veroorzaken. Angst is een natuurlijke reactie en is in kleine hoeveelheden gezond. Men denkt dat sommige angstklachten, waaronder misselijkheid, zijn ontstaan om de hersenen te waarschuwen voor iets gevaarlijks of onbekends in de omgeving, zodat u een verstandige beslissing kunt nemen over uw volgende handeling. Wanneer u onder stress staat zonder dat er daadwerkelijk gevaar dreigt, kan misselijkheid bijzonder belastend zijn.
Kan angst pijn op de borst veroorzaken?
Bij stress schakelt het lichaam over op de ‘vecht-of-vluchtstand’. Daarbij wordt het autonome zenuwstelsel geactiveerd: specifiek wordt het sympathische zenuwstelsel gestimuleerd en het parasympathische zenuwstelsel geremd. Hierdoor komt het hormoon epinefrine vrij, ook bekend als ‘adrenaline’. Extra stress kan ook de afgifte van andere bijnierhormonen stimuleren. Deze hormonen beïnvloeden het maagslijmvlies en de spijsvertering, leiden bloed weg van het spijsverteringskanaal en veroorzaken duizeligheid, hyperventilatie en andere klachten.
Stress kan ook spanning in uw buikspieren veroorzaken, waardoor uw maag kan samentrekken en u misselijk kunt worden. De darmen bevatten bovendien veel receptoren voor neurotransmitters en zijn nauw verbonden met de hersenen. De invloed van angst op de hoeveelheid neurotransmitters in de hersenen heeft waarschijnlijk ook gevolgen voor de darmen. Ten slotte vertraagt de spijsvertering tijdens de vecht-of-vluchtreactie. Dit kan invloed hebben op de verwerking van voedsel en maagzuur en misselijkheid veroorzaken.
Angst is een natuurlijke reactie op onbekende en gevaarlijke situaties. Bij sommige mensen is de angst echter zo ernstig dat deze het dagelijks leven belemmert. Bij mensen die deze vorm van angst ervaren, kan sprake zijn van een angststoornis. Er bestaan verschillende angststoornissen, die allemaal misselijkheid en andere maag-darmklachten kunnen veroorzaken. Enkele voorbeelden zijn:
Een gegeneraliseerde angststoornis (GAS) wordt omschreven als een periode van zes maanden of langer waarin iemand zich intensief zorgen maakt over alledaagse zaken, zoals gezondheid, veiligheid of geld.
Een fobie is een irrationele angst voor iets of voor een bepaalde situatie, zoals spinnen of het verblijf in kleine, afgesloten ruimtes.
Bij sociale angst voelt iemand zich in sociale situaties overweldigend zelfbewust. Het gevoel dat anderen u observeren of beoordelen, kan uw problemen verergeren.
Een posttraumatische stressstoornis (PTSS) is een angststoornis die kan ontstaan na een ingrijpende gebeurtenis. Er kunnen levendige dromen, flashbacks of pijnlijke herinneringen optreden. Andere verschijnselen en klachten zijn: niet kunnen slapen of concentreren, woede-uitbarstingen en emotionele terugtrekking.
Een obsessieve-compulsieve stoornis (OCS) is een psychische aandoening die wordt gekenmerkt door dwanggedachten en dwanghandelingen. Smetvrees is een van de meest voorkomende vormen van OCS en leidt doorgaans tot overmatig handen wassen.
Een paniekstoornis wordt gekenmerkt door gevoelens van paniek of naderend onheil die vaak en zonder waarschuwing optreden.
Bij misselijkheid door angst is de misselijkheid op zichzelf niet gevaarlijk.
Het is geruststellend om te weten dat uw lichaam niet in gevaar is, mits andere medische problemen zijn uitgesloten en uw arts of therapeut heeft bevestigd dat angst de oorzaak van uw misselijkheid is. Om de misselijkheid onder controle te krijgen, moet u zich dan richten op het omgaan met uw angst.
Uw lichaam staat waarschijnlijk onder grote spanning door uw angst. Bij de behandeling van angst is het essentieel om grip te krijgen op de invloed van angstklachten op lichaam en geest.
Het kan nuttig zijn om bij te houden wanneer u misselijk wordt, wat er op dat moment gebeurt en wat u hebt geprobeerd om de misselijkheid te verlichten. Zo kunt u begrijpen hoe de misselijkheid samenhangt met angstgevoelens in plaats van met ziek zijn. Hieronder staan enkele manieren om met angst om te gaan: Licht en gezond eten – Uw voeding heeft niet altijd invloed op misselijkheid door angst. Voeding kan echter wel invloed hebben op de ernst van de misselijkheid. Zware, vetrijke en ongezonde maaltijden veroorzaken meer misselijkheid dan gezonde maaltijden. Water drinken – Net als gezonde voeding kan water uw lichaam helpen ondersteunen, omdat het geen bestanddelen bevat die een onrustige maag kunnen verergeren. Bovendien is bekend dat uitdroging angst kan versterken. Water drinken kan daarom worden ingezet om angst tegen te gaan.
Let er wel op dat u niet te snel te veel water drinkt, want dat kan lichte misselijkheid veroorzaken. Joggen – Joggen is een goede manier om angst tegen te gaan. Het ontspant uw spieren, waardoor ze minder spanning op uw maag uitoefenen. Ook komen er endorfines vrij, de zogeheten ‘gelukshormonen’, die uw stemming verbeteren. Daarnaast helpt het angst te verminderen door hormonen te reguleren en adrenaline te verbruiken. Diep ademhalen – Diep ademhalen is een van de ontspanningsoefeningen die u kunnen helpen uw stressreactie te beheersen. Het is een techniek waarbij u langzaam en beheerst ademhaalt om uw hart en geest tot rust te brengen. Eén manier is om op een stoel te zitten en gedurende 5 seconden rustig door uw neus in te ademen, waarbij u probeert naar uw buik te ademen. Houd uw adem vervolgens 4 seconden vast en adem daarna langzaam uit door getuite lippen; 7 seconden is ideaal.
Herhaal dit tien keer. Progressieve spierontspanning en visualisatie zijn twee andere ontspanningsmethoden. Tums, pepermunt en Pepto-Bismol zijn vrij verkrijgbare middelen die kunnen helpen bij misselijkheid door angst. Ze kunnen worden gebruikt bij misselijkheid die slechts af en toe optreedt, maar mogen niet worden gebruikt door mensen die regelmatig last hebben van misselijkheid door angst. Dit zijn allemaal eenvoudige manieren om misselijkheid door angst te verlichten. Het aanpakken van angst is daarentegen een kwestie van de lange termijn. Als u thuis, op het werk, op school of in sociale situaties veel angst ervaart, moet u leren daar effectief mee om te gaan. Zodra uw angst onder controle is, neemt de kans op misselijkheid af.
Neem contact op met uw arts als misselijkheid door angst uw kwaliteit van leven belemmert en u er zelf geen grip op krijgt. Vraag om een verwijzing naar een deskundige in de geestelijke gezondheidszorg als de misselijkheid niet door een lichamelijke aandoening wordt veroorzaakt.
Mensen met angststoornissen kunnen baat hebben bij gesprekstherapie. Naast algemene gesprekstherapie zijn er specifieke therapieën voor angst die zeer behulpzaam kunnen zijn. Cognitieve gedragstherapie (CGT) richt zich op het veranderen van problematische denkpatronen. Tijdens CGT helpt een therapeut de cliënt om angstige gedachten te herkennen en leert de cliënt vaardigheden om daar positiever en constructiever op te reageren. Psychodynamische therapie probeert via zelfreflectie en zelfonderzoek de oorsprong van iemands angst aan te pakken. Dit zou kunnen helpen bij angst die is ontstaan door een traumatische gebeurtenis of een diepgaand emotioneel conflict.
Angst is de natuurlijke reactie van het lichaam op gevaar of dreiging. Deze reactie treedt op wanneer de hersenen neurotransmitters vrijgeven om het lichaam voor te bereiden op vechten of vluchten. Wanneer sommige van deze
neurotransmitters in het spijsverteringskanaal terechtkomen, verstoren ze de darmbacteriën, wat leidt tot misselijkheid en andere maagklachten. Voor de meeste mensen is angst een gebruikelijke lichamelijke reactie op stress. Mensen kunnen verschillende manieren gebruiken om in het dagelijks leven met stress en angst om te gaan.
Angstgevoelens die vaak voorkomen, kunnen wijzen op een angststoornis. Wie door angst wordt belemmerd in het dagelijks leven, moet een arts raadplegen.
